การเรียนรู้อย่างมีประสิทธิภาพด้วย Cone of Learning

หากคุณคิดว่าตัวเองกำลังมีปัญหาเรื่องการเรียนรู้ เช่น เรียนไปแล้วไม่เข้าใจ จำไม่ได้ หรือไม่มีประสิทธิภาพ ลองเปลี่ยนรูปแบบการเรียนรู้โดยใช้ Cone of Learning หรือพีระมิดแห่งการเรียนรู้ดีกว่า

Cone of Learning หรือพีระมิดแห่งการเรียนรู้มีขั้นตอนอย่างไร (ปัจจุบัน) 

ขั้นตอนการเรียนรู้ตามพีระมิดแห่งการเรียนรู้หรือ Cone of Learning มี 2 ลักษณะ คือ 

1. การเรียนรู้เชิงรับ Passive Learning 

ประกอบไปด้วยการเรียนรู้ทั้งหมด 4 รูปแบบ โดยแต่ละรูปแบบเพิ่มประสิทธิภาพในการเข้าใจและเรียนรู้ต่างกัน ได้แก่

• เรียนรู้ด้วยการอ่านและการท่องจำมีประสิทธิภาพ 10%
• การฟังบรรยายเพียงอย่างเดียว โดยไม่มีการจัดกิจกรรมให้ผู้เรียนได้เข้าร่วม มีประสิทธิภาพเพียงแค่ 20%
• การฟังบรรยายพร้อมกับภาพประกอบ มีประสิทธิภาพในการเรียนรู้ 30%
• จัดให้ผู้เรียนมีประสบการณ์ร่วมในการเรียนรู้ เช่น การสาธิต การรับชมคลิปวิดีโอ มีประสิทธิภาพในการเรียนรู้ 50%

2. การเรียนรู้เชิงรุก Active Learning 

• เปิดโอกาสให้ผู้เรียน มีบทบาทในการแสวงหาความรู้ปฏิสัมพันธ์และร่วมกันอภิปราย มีประสิทธิภาพการเรียนรู้ 70%
• สร้างแบบจำลองสถานการณ์ให้ผู้เรียนได้ฝึกปฏิบัติและนำเสนอ มีประสิทธิภาพการเรียนรู้ 90%

พีระมิดการเรียนรู้ของ Edger Dale ช่วงปี 1900 – 1985 

ได้มีการสรุปวิธีการเรียนรู้และประสิทธิภาพในการเรียนรู้รูปแบบต่าง ๆ ออกมาเป็น % ที่ค่อนข้างต่างจากปัจจุบัน โดยมีรายละเอียดน่าสนใจ ดังนี้

1. เรียนรู้ด้วยการฟังบรรยาย

มีประสิทธิภาพในการเรียนรู้ 5%

2. อ่านหนังสือทำความเข้าใจด้วยตนเอง

มีประสิทธิภาพในการเรียนรู้ 10% 

3. เรียนรู้ด้วยการฟังเสียง รูปภาพ หรือคลิปวิดีโอ 

มีประสิทธิภาพในการเรียนรู้ 20%

4. เรียนรู้ด้วยการแสดงให้เห็นเป็นตัวอย่างหรือสาธิตให้ดู

มีประสิทธิภาพในการเรียนรู้ 30%

5. เรียนรู้ด้วยการพูดคุยหรือแบ่งปันความคิดเห็น

มีประสิทธิภาพในการเรียนรู้ 50%

6. เรียนรู้โดยการลงมือปฏิบัติหรือทำจริง

มีประสิทธิภาพในการเรียนรู้ 75%

7. สอนผู้อื่น สามารถถ่ายทอดให้ผู้อื่นเข้าใจได้

มีประสิทธิภาพในการเรียนรู้ 90%

ความแตกต่างของ Cone of Learning

หลัก ๆ ประกอบไปด้วย

• สิ่งสำคัญในการเรียน 
  • PL เน้นเรียนโดยใช้สมุด กระดาน หนังสือ หรือเรียนตามหลักสูตรที่กำหนด
  • AL เน้นความชอบและความสมัครใจของผู้เรียนเป็นหลัก
• รูปแบบการเรียน 
  • PL เรียนในฐานะผู้รับผ่านการฟัง อ่าน และดู
  • AL เรียนรู้ในฐานะผู้ลงมือผ่านการคิด พูด และปฏิบัติ
• บทบาทของครูและนักเรียน
  • PL ครูมีหน้าที่สั่งงาน นักเรียนมีหน้าที่ทำตาม
  • AL เรียนรู้ 2 ทิศทาง ครูและนักเรียนสามารถพูดคุยตอบโต้กันได้
• การประเมินผล
  • PL เน้นสอบข้อเขียน กากบาท จับคู่ 
  • AL เน้นสอบปากเปล่า นำเสนอ และพูดคุย
• ความสามารถในการเรียนรู้
  • PL ไม่เกิน 50%
  • AL 70-90%

สรุปได้ว่า Cone of Learning หรือพีระมิดการเรียนรู้มี 2 รูปแบบ คือ การเรียนรู้แบบเชิงรับและเชิงรุก โดยมีวิธีการเรียนรู้ต่างกันโดยสิ้นเชิง ถามว่าควรเลือกเรียนรู้แบบไหนมีประสิทธิภาพมากที่สุด แน่นอนว่าต้องเป็นการเรียนรู้แบบ Active Learning นั่นเอง ตัดสินได้จากสัดส่วนประสิทธิภาพการเรียนรู้มีมากถึงร้อยละ 70 – 90%